La dua leciono. La vortordo.

En tiu ĉi leciono estas prezentita la strukturo de simpla frazo kaj kelkaj vortoj, el kiuj ni povas konstrui tiajn frazojn.

La dua leciono (angle) (http://laadanlanguage.org)

Gramatiko

La strukturo estas [fraztipo, verbo, subjekto, scifonto]. La vortordo do ŝajnas esti strikta VSO (oni ankoraŭ ne parolis pri objekto, sed ĝi ja venos post subjekto). La plej nekutima afero ĝis nun ŝajnas tio, ke oni nepre devas indiki tipon de la frazo, eĉ de simpla deklara frazo. Oni tamen ne bezonas ripeti ĝin, nek la scifonton, en serio de kunligitaj frazoj, do tre stranga ĝi ne estas. Havi rimedojn por indiki la scifonton (senpera percepto, fidinda/nefidinda informanto, komuna scio, sonĝo, ktp.) ŝajnas sufiĉe populara eco en indiĝenaj amerikaj lingvoj, kaj ĝi estas eĉ pli populara en artefaritaj lingvoj, do nenia surprizo ĉi tie. Sed se mi ne mismemoras, precize laadano estis tiu lingvo, kiu enmodigis ĝin.

La indikilo por deklara frazo estas “bíi“ kaj por senpera percepto – “wa”.

Laadano ne havas artikolojn, kaj tio certe bonas. Artikoloj ne utilas en helplingvo.

Vortoj

• áya – [esti] bela
• doth – sekvi
• hal – labori
• hena – frat(in)o, sibo
• mid – besto, vivaĵo
• óoha – [esti] laca
• thul – patr(in)o
• with – persono

Láadan provas havi vortojn, kiuj ne havas specifan frazrolon, kaj povas roli senŝanĝe kaj kiel substantivoj kaj kiel adjektivoj kaj kiel verboj. Pluraj lingvoj provis fari tion kun malsama sukceso. En esperanto ĝi tute fiaskis, oni rapide venis al bezono indiki la karakteron por ĉiu radiko kaj uzado de sufiksoj por ŝanĝi la rolon. Ni vidu, ĉu ĝi funkcias pli bone en láadan.

Ĉiu lernolibro de la ĉina, kiun mi vidis, havas frazojn “Mi laboras” kaj “Mi estas tre laca” en la unua leciono. Mi preskaŭ povas diri tion en laadano nun! Ĉion krom “tre”.

Kaj kompreneble mi nun scias, kiel diri, ke io belas, tio ja estos tre utila.

Ekzercoj

Miaj solvoj

Antaŭa leciono
Sekva leciono
Listo de lecionoj